147
تأثير باورهاى كلامى بر گزاره‏هاى تاريخى در كتاب الصحيح من سيرة النبى الأعظم(ص)

تأثير باورهاى كلامى بر گزاره‏هاى تاريخى در كتاب الصحيح من سيرة النبى الأعظم(ص)

رمضان محمدى

مقدمه

علاوه بر تحقيق و پژوهش در اسناد و روايات تاريخى، راه‏هاى ديگرى نيز براى تشخيص نصوص صحيح از ناصحيح وجود دارد كه يكى از آن‏ها «باورهاى مسلم كلامى» است.

يكى از مهم‏ترين مسايلى كه در علم تاريخ مطرح است، تعارض گزارش‏هاى تاريخى و كلامى است و بين اهل تحقيق، اين سؤال مطرح است كه در صورت وقوع تعارض بين آن دو، كدام يك بايد مقدم دانسته شوند؟

برخى مورخان معاصر، مثل علامه سيد جعفر مرتضى عاملى، هنگام تعارض بين كلام و گزاره‏هاى تاريخى، باورهاى قطعى را كه از حقايق ثابت حكايت دارند بر نقل ترجيح داده و ادلّه مختلفى را بر اين مدعاى خويش اقامه كرده‏اند.

مقاله حاضر، درصدد است تأثير باورهاى كلامى در گزاره‏هاى تاريخى را در كتاب «الصحيح من سيرة النبى الاعظم(ص)» نشان دهد.

قضاياى مسلم كلامى و آن چه باورهاى يقينى و مسلم ما را تشكيل مى‏دهد، به طور حتم نقشى اساسى در شناخت صحيح از ناصحيح دارد؛ چرا كه ما نمى‏توانيم خبر معارض با اين باورها را بپذيريم، و اين به صورت ناخودآگاه وجود دارد؛ چه بپذيريم و چه نپذيريم.

سيد جعفر مرتضى ۱

علامه مرتضى، اين سخن را در پاسخ به اين سؤال گفته است كه آيا باورهاى كلامى مى‏توانند به عنوان معيار تشخيص صحيح از ناصحيح در اخبار و نصوص و قضاياى تاريخى به حساب آيند يا خير؟

1.آئينه پژوهش، سال اول، شماره پنجم، بهمن و اسفند ۱۳۶۹، ص ۶۴.


تأثير باورهاى كلامى بر گزاره‏هاى تاريخى در كتاب الصحيح من سيرة النبى الأعظم(ص)
  • نام منبع :
    تأثير باورهاى كلامى بر گزاره‏هاى تاريخى در كتاب الصحيح من سيرة النبى الأعظم(ص)
    موضوع :
    تاريخ اسلام
    شماره :
    1
تعداد بازدید : 6316
صفحه از 172
پرینت  ارسال به